تهیه کننده
تهیه کننده نقش مهمی را در صنعت سینما، تئاتر، رادیو و تلویزیون دارد. به عنوان یک تهیه کننده کار اصلی شما با بخش عملی و تجاری پروژه در ارتباط است و مسئول تهیه و تدارک ابزار و شرایط مورد نیاز کارگردان و بازیگران میباشید.
در سینما تهیه کننده مسئول تامین مالی پروژه است، ولی در تلویزیون که معمولا برنامهها به صورت سفارشی ساخته میشود، تامین مالی از وظایف اصلی تهیه کننده نیست. شما به عنوان تهیه کننده باید فرآیند تولید را از ابتدا تا انتها مدیریت کرده و همه منابع لازم را سازماندهی نمایید.” تهیهکننده” فیلم کسی است که شرایط را برای درست کردن فیلمها فراهم میکند. راهاندازی، هماهنگسازی، رسیدگی و کنترل کارهایی از جمله جمعآوری پول مورد نیاز، بهکارگیری افراد کلیدی و اینگونه کارها بر عهده تهیهکنندهاست. تهیهکننده در تمام مراحل فرآیند فیلمسازی و برنامه سازی از توسعه تا تکمیل پروژه، نقش دارد. در فرایند برنامه سازی رادیویی و تلویزیونی، کلیدیترین نقش را تهیه کننده اجرا میکند بر خلاف فیلم سازی سینمایی و تلویزیونی که در آن وظیفه ی مهم تشکیل فرم و ساختار فیلم اساسا متکی به دانش و خلاقیت کارگردان است .نقش تهیه کننده عمدتا مالی و تشکیلاتی است. او اولین و مهم ترین کسی است که وارد چرخه تولید فیلم می شود و همچنین آخرین کسی است که از این چرخه خارج می شود. او از اولین مراحل برنامه ریزی تا تمامی مراحل تولید ، پخش و تبلیغات حضور دارد و آن را سرپرستی می کند. او کسی است که به شیوه های مختلف به یک فیلم نامه دست می یابد و تصمیم نهایی را در مورد آن می گیرد. پس از آنکه فیلم نامه مورد تائید او قرار گرفت پروژه فیلم سازی را آغاز می کند.
وظایف تهیه کننده:
بسته به اینکه شما در چه حوزه ای مسئولیت تهیه کنندگی را بر عهده دارید، وظایف شما کمی متفاوت است. تهیه کنندگی در تئاتر، تلویزیون، سینما و رادیو دارای شباهت های زیاد و البته تفاوتهایی است.
در زیر به مهمترین وظایف یک تهیه کننده اشاره می شود :
- تصمیم گیری در مورد اینکه کدام پروژه تولید شود یا تولید برنامه ای بر مبنای ایده خودتان
- خواندن فیلمنامه و تصمیم گیری و برنامه ریزی بر روی آن
- تهیه منابع مالی برای پروژه و یا یافتن سرمایه گذار
- تبادل برنامه های ساخته شده با ایستگاه های تلویزیونی و رادیویی
- ارزیابی منابع مورد نیاز به منظور تأمین ابزار، پول و امکانات مورد نیاز در زمان مورد نظر
- تهیه جدول زمانبندی برای اجرای پروژه
- بکارگیری همه منابع فنی لازم و خدمات پشتیبانی
- استخدام کارکنان فنی و بازیگران و همکاری با کارگردان برای هرچه بهتر انجام شدن کارها
- اطمینان حاصل کردن از اینکه فرآیند تولید مطابق با برنامه زمانبندی و بودجه پیش شده، پیش می رود
- بر عهده داشتن مسئولیت کلی کیفیت تولید
میزان در آمد تهیه کننده:
آمار دقیقی از میزان درآمد تهیه کننده ها در کشور در دسترس نمی باشد. درآمد تهیه کننده به عوامل مختلفی از جمله موضوع، نوع فیلم یا برنامه و مورد پسند بودن آن، میزان فروش فیلم (برای سینما)، هزینه های فیلم یا برنامه، نوع قرارداد با سفارش دهندگان فیلم یا برنامه (به خصوص در رادیو و تلویزیون) و … بستگی دارد. با توجه به موارد ذکر شده، تهیه کنندگان کشور درآمدهای متفاوتی دارند.
رابطه بین کارگردان و تهیه کننده
رابطه بین کارکردهای تهیه کننده و کارگردان اغلب با سنت ها و هنجارهای تاریخی که در یک مکتب سینمایی خاص ایجاد شده است تعیین می شود. به عنوان مثال، در هالیوود اغلب وظایف معمولی یک کارگردان توسط تهیه کننده حل می شود. به گفته کارشناسان حوزه صنعت فیلم ، این عمدتاً به این دلیل است که تهیه کننده باید هزینه فیلم را جبران کند. به احتمال زیاد تهیه کننده نمی خواهد بخش مهمی از کارها را به کارگردان بسپارد.
مهارت و دانش مورد نیاز برای تهیه کنندگی:
- داشتن اطلاعات کافی درباره فرآیند تولید و حوزه ای که فعالیت می کند (رادیو، تلویزیون و …)
- مهارت های ارتباطی عالی – زیرا تهیه کننده برای انجام شدن بهتر کارها نیاز دارد با افراد زیادی کار کند
- خلاقیت – به منظور افزایش کیفیت فیلم و کاهش هزینه ها
- مهارت خوب در ارائه مطالب و انجام مذاکره – همچون مذاکره با سرمایه گذاران، مدیران رادیو و تلویزیون، سینمادارها و تمامی کسانی که در پروژه برنامه سازی به نوعی دخیل می باشند
- توانایی رهبری و مدیریت
- مهارت عالی در برنامه ریزی و سازماندهی
- مهارت های مالی و مدیریت بودجه – خیلی از تهیه کنندگان بزرگ دارای مشاوران مالی و تیم حسابداری ویژه برای هر پروژه هستند.
- اعتماد به نفس، جسارت و انگیزه
بازار کار و آینده شغلی تهیه کننده:
شما به عنوان تهیه کننده و یا برنامه ساز می توانید به صورت قراردادی با شرکت های تولید فیلم یا تلویزیون کار کنید.
در ایران آمار و ارقام رسمی در خصوص وضعیت کار تهیه کننده ها انتشار نیافته است اما بر اساس خبرهایی که از حوزه سینما منتشر می شود می توان چنین برداشت کرد که میزان اشتغال در این صنعت تا حد زیادی به سیاستگذاری هایی سینمایی و هنری کشور بستگی دارد و در دوره های مختلف تاریخ بعد از انقلاب، افت و خیز های زیادی را تجربه کرده است و در آینده نیز بر اساس سیاست های کلان فرهنگی کشور، رشد صنعت سینما و مشاغل زیرمجموعه رقم خواهد خورد.
اما تهیه کنندگی و برنامه سازی در رادیو و تلویزیون از نوسانات کمتری برخوردار می باشد و در راستای سیاست های کلان رسانه ملی حرکت خواهد کرد. رسانه ملی (رادیو و تلویزیون) در سال های اخیر رشد بسیار زیادی در توسعه شبکه ها و کانال های رادیویی و تلویزیون داشته و برای رقابت با سایر شبکه ها نیازمند ادامه همین روند رشد و توسعه است. لذا پیش بینی می شود برنامه سازی و تهیه کنندگی در این بخش در سال های آتی همراه با رشد باشد.
چگونه تهیه کننده سینما شویم؟
بهترین راه برای آن که شخص تبدیل به یک تهیهکننده مجرب شود، کسب تجربه در سینما است و بهتر است که کار خود را با دستیار تولید شدن آغاز کند و چند سالی در این سمت مشغول به کار و کسب تجربه شود و بعد از آن که به خوبی چم و خم این حرفه را یاد گرفت، چند سالی بر کرسی مدیر تولیدی بنشیند و مدتی در قامت مدیر تولید فعالیت داشته باشد تا هم در سینما شناخته شود و هم بتواند مجوز تهیهکنندگی را دریافت کند.
میتوان به نوعی گفت که با مدیر تولید شدن شخص میتواند تمام سختیهای موجود در حرفه تهیهکنندگی را درک کند و با گامهای مستحکمی به این حرفه ورود پیدا کند، البته در این راه مشورت کردن با تهیهکنندگان قدیمی سینما نیز خالی از لطف نخواهد بود و میتواند به شخص کمک زیادی کند.
البته در هنگام تهیهکننده شدن توجه به این نکته نیز ضروری است که سینما و حرفه تهیهکنندگی ساعات کاری خاصی ندارد و در مدت چند ماهه فیلمبرداری، تمام وقت تهیهکننده صرف تولید پروژه میشود و مواقعی پیش میآید که تهیهکننده چیزی در حدود 15 ساعت در روز مجبور به حضور در صحنه فیلم باشد.دیگر آن که باید بدانیم که فکر به هر قیمتی تهیهکننده شدن، ایدهای درست نیست و تهیهکننده باید برای پیشرفت در کار خودش و همین طور اثرگذاری در جامعه تمامی تلاش خود را در راستای تولید فیلمهای وزین و فاخر به کار گیرد و این طور نباشد که با طرح هر پیشنهادی کار را قبول کرده و آن را بسازد.در واقع میتوان گفت که تهیهکننده باید فیلمنامهشناس خوبی باشد و بتواند اثر خوب را از بد تشخیص دهد و فیلمنامههایی با کیفیت را جهت ساخت انتخاب کند و این گونه به اعتلای سینمای ایران نیز کمک خواهد شد.
